B-2 Spirit
Vikipedi, özgür ansiklopediB-2 Spirit <><> <> >>> <><> >>Türü Bombardıman Dönemi Soğuk Savaş sonrası İlk uçuş 17 Temmuz 1989 Üretim adeti 21 Hizmete giriş Nisan 1997 Hizmetten çıkış Görevde Üretici Northrop-Grumman
Northrop Grumman B-2 Spirit, nükleer ve konvansiyonel silahlar taşıma kapasiteli, çok rollü, radara yakalanmayan (hayalet/stealth) bombardıman uçağı. Şu ana dek üretilen en pahalı uçaktır, tahmini fiyatı 1.157 milyar [1] ile 2.2 milyar ABD doları[2] arasındadır. Kıyaslama gerekirse, Nimitz sınıfı bir uçak gemisi 4.5 milyar dolara malolmaktadır. Ancak bu fiyatın büyük kısmı radara yakalanmama teknolojisini geliştirmek için harcanmıştır. Radara yakalanmama teknolojisi sayesinde daha önceki uçakların başaramadığı görünmeden düşman hedeflerini bombalama görevlerini başarabilmektedir. Proje başladığında toplam 135 uçak üretilmesi planlanırken bu rakam 1980'lerin sonunda 75'e, 1992'de ise başkan George H.W. Bush tarafından yapılan açıklamayla 20'ye indirileceği belirtilmiştir. Operasyonel hale getirilen test uçağı ile bu sayı 21 olmuştur. Yüksek teknolojisine rağmen 2008 yılında bir eğitim uçuşu sırasında bir B-2 Spirit uçuş kontrol sistemini besleyen 24 basınç sensöründen 3'ünün ıslanması sonucunda yanlış ölçüm yaptığı için pilotlara müdahale izni vermeyerek kendiliğinden kalktı ve düştü.[3] Böylece Amerikan Hava Kuvvetleri'nde mevcut olan B-2 sayısı 20 ye inmiştir. B-2 uçağı yüklenen yazılım sayesinde kuyruğu varmış gibi hareket eder. Aslında bu uçağı aldatmak için kullanılır. Bu ise Uçak teknolojisinin ne kadar geliştiğini gösterir.Konu başlıkları
[gizle]B-2 Spirit teknik özellikleri [değiştir]
- Mürettebat: 2
- Kanat açıklığı: 52,4 m
- Uzunluk: 21.0 m
- Yükseklik: 5,18 m
- Boş ağırlık: 71,700 kg
- Yüklü ağırlık: 152,200 kg
- Kalkış sırasındaki maksimum ağırlık: 170,600 kg
- En yüksek hız: 1020km/h
- Motorlar: 4× General Electric F118-GE-100 turbofans
- Itiş gücü: 4x 77kN
Silahlandırma [değiştir]
ABD Hava Kuvvetleri Whiteman Hava Üssü (Missouri)'nde konuşlu B-2 Spirit Büyük Okyanus üzerinde (30 Mayıs 2006)- Bombalar
- Havadan Karaya Taaruz Füzeler AGM
- AGM-142 Nave Nap
- AGM-129
- AGM-158 JASSM
- Ayrıca Nükleer Silah Olarak
B-2 listesi [değiştir]
Isim Tail # Adı AV-1 82-1066 Spirit of America AV-2 82-1067 Spirit of Arizona AV-3 82-1068 Spirit of New York AV-4 82-1069 Spirit of Indiana AV-5 82-1070 Spirit of Ohio AV-6 82-1071 Spirit of Mississippi AV-7 88-0328 Spirit of Texas AV-8 88-0329 Spirit of Missouri AV-9 88-0330 Spirit of California AV-10 88-0331 Spirit of South Carolina AV-11 88-0332 Spirit of Washington AV-12 89-0127 Spirit of Kansas AV-13 89-0128 Spirit of Nebraska AV-14 89-0129 Spirit of Georgia AV-15 90-0040 Spirit of Alaska AV-16 90-0041 Spirit of Hawaii AV-17 92-0700 Spirit of West Virginia AV-18 93-1085 Spirit of Oklahoma AV-19 93-1086 Spirit of Kitty Hawk AV-20 93-1087 Spirit of Pennsylvania AV-21 93-1088 Spirit of Louisiana <><> <> >>>AV-22–AV-135 <><> >>
gelecek savaş uçakları
27 Şubat 2012 Pazartesi
17 Ocak 2012 Salı
Dassault Mirage 2000
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| Dassault Mirage 2000 | |
|---|---|
| Türü | Çok Amaçlı Jet |
| Durumu | Aktif Hizmette |
| Değişimleri | Dassault Mirage III |
| Birim maliyeti | 23.1 milyon $ |
| Başlıca kullanıcılar | Fransa Hava Kuvvetleri |
| Diğer kullanıcılar | Hindistan Hava Kuvvetleri Yunanistan Hava Kuvvetleri Mısır Hava Kuvvetleri |
| İlk uçuş | 10 Mart 1978 |
| Üretim adeti | ~601 |
| Hizmete giriş | Kasım 1982 |
| Hizmetten çıkış | * |
| Üretici | Dassault Aviation |
| Uzunluk | 14,3 m |
| Yükseklik | 5,2 m |
Tek motora sahip olan Mirage 2000, 4 tona kadar yakıt taşıyabilir. Kanat altındaki atılabilir yakıt depoları bu miktarı önemli ölçüde arttırır. Ayrıca Mirage 2000 6.3 tona kadar mühimmat taşıyabilir. Bu yükler her kanat altında 2 pilon, gövde altında 5 pilon olmak üzare 9 pilon vasıtasıyla taşınır.
Konu başlıkları[gizle] |
Türler [değiştir]
- Mirage 2000C
- Mirage 2000B
- Mirage 2000N ve 2000D
- Mirage 2000-5 Mark 2
- Mirage 2000E
- Mirage 2000M (Mısır)
- Mirage 2000H (Hindistan)
- Mirage 2000P (Peru)
- Mirage 2000-5EI (Tayvan-Çin Cumhuriyeti)
- Mirage 2000-5EDA (Katar)
- Mirage 2000EAD/RAD (BAE)
- Mirage 2000EG (Yunanistan)
- Mirage 2000BR (Brezilya)
Kullanıcılar [değiştir]
- 315 Adet
- 68 Adet
- 12 Adet
- 51 Adet
- 12 Adet
- 20 Adet
- 12 Adet
- 22px Tayvan
- 60 Adet
- 45 adet
Özellikler [değiştir]
Genel özellikleri- Mürettebat: 1
- Uzunluk: 14,36 m (ft 1 47)
- Kanat açıklığı : 9,13 m (29 ft)
- Yükseklik: 5.20 m (17 ft)
- Kanat Alanı: 41 m² (441,3 ft ²)
- Boş ağırlık : 7.500 kg (16.350 lb )
- Yüklü ağırlığı: 13.800 kg (30.420 £)
- Maksimum kalkış ağırlığı : 17.000 kg (37.500 £)
- Motor: 1 × SNECMA M53 -P2 yanmalı turbofan
- Kuru itiş: 64.3 kN (14,500 lbf)
- Maksimum hız : Mach h, 1450 + mph) yüksek irtifa / 1110 km / + km 2.2 (2333 / yükseklik h (690 mph düşük) 'de
- Aralığı : 1.550 km (837 nmi ) ile açılan tank mi, 963
- Feribot aralığı : 3.335 km (1,800 nmi ) ile yardımcı yakıt mi, 2073
- Servis tavanı : 17.060 m (59.000 ft)
- Tırmanma Hızı : 285 m / s (/ dak 56.000 ft)
- Kanat yüklemesi : 337 kg /) m² / ft (69 £ ²
- Itme / ağırlık : 0.91
11 Ocak 2012 Çarşamba
A-10 Thunderbolt II
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| A-10 Thunderbolt II | |
|---|---|
| Türü | Yakın Hava Desteği |
| Dönemi | Soğuk Savaş |
| Birim maliyeti | 11.7 milyon $(ABD Doları) (Yaklaşık olarak) |
| İlk uçuş | 10 Mayıs 1972 |
| Üretim adeti | 745 (715 A-10A + 30 A-10B) |
| Hizmete giriş | Mart 1977 |
| Hizmetten çıkış | - |
| Üretici | Fairchild Republic |
A-10 Thunderbolt II, kara birliklerine yakın hava desteği sağlama görevi için özel olarak geliştirilen ilk hava platformudur. Orijinal takma adı "Warthog" (kısaca Hog) olmasına rağmen II. Dünya Savaşı'nda kara birliklerine yakın hava desteği sağlamış olan P-47 Thunderbolt'a izafeten aynı isimle anılmaktadır.
ABD'li Fairchild Republic firması tarafından üretilen A-10 Thunderbolt II, düşük irtifa ve düşük hızda manevra yapabilen, isabetli silah sevk yeteneği olan basit ve etkili, her türlü yer hedefine özellikle de tank ve zırhlı araçlara saldırabilen iki motorlu bir jet uçağıdır. Soğuk Savaş döneminde alçak uçuşla Sovyet tank ve zırhlılarını imha etmek üzere tasarlanmıştır. "Tank Katili" olarak anılır. Savaş alanı üzerinde 300 m altındaki irtifalara inip büyük kanat alanı sayesinde düşük hızlarda yerdeki düşman unsurlarını ateş altına alabilir. Kısa ve ham pistlerden iniş-kalkış yapabilmesi Thunderbolt'a cepheye yakın alanlardan harekat olanağı sağlar. Oldukça dayanıklı bir uçaktır, bu da ona geniş bir kombat yarıçapı ve savaş alanında uzun süre kalabilme yeteneği vermektedir. Sistem ve zırhı sayesinde hayatta kalma olasılığı yüksektir. Hasara karşın pilotun uçağı üsse geri döndürebilecek şekildeki dizaynı ve görev yükü-menzili uçağın dikkat çeken unsurlarıdır. Pilot kabininin etrafı 3.8 cm kalınlığında titanyum zırh ile kaplıdır. Uçağın tümü zırhlı değildir, zırh sadece kokpite ve yakıt deposuna uygulanmıştır. Uçağın dizaynında performanstan çok alçak irtifa (300 m) seyirlerinde yerden açılacak ateşe karşın hedefin imhası ve üsse dönme esas alınmıştır. Bu özellikleri kullanıcı pilotların uçağa güven duymasına ve hedefe giderken konsantrasyonunun korunmasını sağlar. I. Körfez Savaşı'nda bazı A-10 uçaklarında, gövde ve kanatlarda 30 cm civarında uçaksavar mermi delikleri olmasına karşın uçaklar üsse geri dönebilmiştir.
Geliştirilmesi [değiştir]
ABD, Vietnam Savaşı'nda yakın hava desteği için çok değişik tipte farklı uçaklar kullandı. Fakat hiçbirinden beklediği verimi alamadı. Vietnam deneyimleri neticesine, Soğuk Savaşta farklı coğrafyalarda yakın hava desteği sağlayabilecek bir uçak ihtiyacı olduğu saptandı. Northrop Grumman YA-9 ve Fairchild Republic A-10 arasından A-10 seçildi ve 715 adetlik sipariş verildi. Tek kişilik olan A modeli 10 Mayıs 1972'de, iki kişilik eğitim amaçlı olan B modeli de Mayıs 1974'de ilk uçuşunu gerçekleştirdi. İlk servis A-10 uçağı Eylül 1975'de Arizona/Davis-Monthan Hava Üssü'nde göreve başladı. Mart 1984'de son A-10'un teslimatı da tamamlandı. 1978'de FAC (İleri Hava Kontrolü) için bazı A-10 uçakları OA-10 standardına getirildi. Makinalı top kaldı ancak hedef için beyaz dumanlı roketler ve daha sonra da lazer işaretleyiciler takıldı. A-10 ile OA-10 arasındaki temel fark OA-10'un kendini hava tehdidine karşı korumak için AIM-9 Sidewinder havadan-havaya füze taşıyabilmesidir. A-10'un A, B ve C versiyonları vardır. B modeli eğitim versiyonudur ve az sayıda (30) üretilmiştir. Modernizasyon sonrası ortaya çıkan C modeli ilk uçuşunu 20 Şubat 2005'de gerçekleştirmiştir. A-10C geliştirilmiş nişan alma teknolojileri sayesinde JDAM (Müşterek Doğrudan Taarruz Mühimmatı) ve rüzgar etkisi düzeltilmiş mühimmat dağıtıcılar gibi önceki versiyonlarda bulunmayan akıllı silah sistemlerini kullanma yeteneğine sahiptir. Datalink ve glass (dijital) kokpite sahip olan A-10C geliştirilen yetenekleri sayesinde hem her türlü hava koşulunda daha etkin silah donanımı ile yakın hava desteği (CAS) görevlerinde daha etkin olabilecek, hem de daha değerli hedeflerin vurulmasında görev yapabilecektir. En güncel modernizasyon paketini oluşturan Hassas Angajman Programı Aralık 2006'da Arizona Davis-Monthan Hava Kuvvetleri Üssü’nde tanıtılmıştır. Bu program dahilinde sensörlerin tam entegrasyonu, veri bağlantısı ve hedefleme podu başta olmak üzere, birçok geliştirmeye tabi tutulacak olan yeni nesil A-10'lar, bu çalışmaların sonucunda, daha yüksek irtifalardan ve daha uzun menzilden taarruz yapabilecek. Program çerçevesinde uçağın kokpiti de iki adet yeni çok-fonksiyonlu renkli gösterge ve yeni bir HOTAS arayüzünün sisteme eklenmesi ile geliştirilecek. Bu yenilikler pilotun durumsal farkındalığını ve görev performansını arttıracaktır.
A-10, iki adet General Electric TF34-GE-100 turbofan motoru taşımaktadır. Bu motorların her biri 9.565 libre gücündedir. Motorlar gövde üstündedir ve birbirinden ayrılmıştır. Böylece yerden gelebilecek saldırılarda hasar görmemesi amaçlanmıştır. Motorlardan birisi isabet alsa dahi diğer motor göreve devam edebilir. Motor sesi çok değişiktir, hafif bir ıslık sesini andırır. Bu da uçağın saldırı anında erken fark edilmemesini sağlar. Motorlar düşük sıcaklık yaydıklarından stinger gibi yerden atılan ısıya duyarlı füzelerin takibini zorlaştırır. Uçağın radar izi oldukça yüksektir, radar emici malzeme kullanımı yapılmamıştır.
Soğuk Savaş döneminde T-62 tanklarının zırhlarını orta irtifadan delmek için geliştirilen 30 mm'lik GAU-8/A Gatling Makinalı Topu uçağın en etkili silahıdır. Top, 7 namluludur ve 0.43 kg-0.75 kg ağırlığında 1.350 adet mermi kullanır. 6500 metreden tank imhası yapabilir, pilotun seçimine göre dakikada 2100-4200 mermi atabilir. Gatling topunda seyreltilmiş uranyumlu mermiler kullanılır, mermi çekirdeklerinin içinde seyreltilmiş radyasyonlu uranyum çubuklar bulunmaktadır. Bu uranyum çubuklar merminin ateşlenmesi ile ısınarak kimyasal ve atomik bir reaksiyona girer. Hedefi vuran mermi bir bomba etkisi yaparak patlar. Dakikada 3900 mermi havadan yağan bomba yağmuru gibidir. Uçak, dahili top cephanesi ve 11 adet harici silah istasyonunda azami 16.000 libre (7.260 kg), tam dahili yakıtla 12.000 libre azami harici silah yükü taşıyabilmektedir. Uçakta kullanılan diğer mühimmatlar; AGM-65 Maverick, AIM-9L Sidewinder (Sadece OA-10 modelinde), GBU-10 Paveway II, GBU-12 Paveway II, GBU-16 Paveway II ve GBU-24 Paveway III Lazer güdümlü bombalar, Mk-20 Rockeye, BLU-1, BLU-27/B Rockeye II, BL-755, CBU-52/58/71/87/89/97 Demet bombaları, Mk-82/83/84 Genel maksat bombaları, Mk-77 Yangın bombası (Napalm), JDAM (Sadece A-10C modelinde), CBU-105 WCMD (Sadece A-10C modelinde), LAU-68 Hydra 70 mm (2.76 inç) ve 127 mm (5.0 inç) Roket podları taşıyabilmektedir. A-10 ayrıca ALQ-131 elektronik önlem (ECM) podu ve LITENING AT/Sniper XR hedefleme podları (Sadece A-10C modelinde) da taşıyabilmektedir. NVIS (Gece Görüş Sistemi) de Thunderbolt'un sahip olduğu sistemlerden biridir. Bu sistemle uçaklar gece karanlığında da yer hedeflerine saldırı düzenleyebilmektedir.
A-10, I. Körfez, Kosova, Afganistan ve II. Körfez Savaşlarında görev yapmıştır. En büyük başarısı deniz seviyesindeki düz arazide gerçekleşen I. Körfez Savaşı'dır. Uçağın üretim amaçlarına uygunluk gösteren bir coğrafya olan Irak'ta 144 adet A-10 uçağı toplam 8.100 sorti yaptı. % 95.7 göreve hazırlık oranıyla bu filo, tüm savaşta harcanan AGM-65 Maverick'lerin % 90'ını ateşledi. Hedefleri arasında; zırhlı araçlar, personel taşıyıcılar, ikmal konvoyları, Scud lançerleri yer aldı. A-10'lar 987 Irak tankını, 1.200 topçu bataryasını, 9 SAM lançerini, 96 radar istasyonunu ve 2.000 kadar kamyon & taşıyıcı vs aracı tahrip ettiler. Ayrıca Kuveyt sınırında iki adet Mi serisi Irak helikopteri 30 mm Gatling topu ile düşürüldü. I. Körfez Savaşında bir A-10 sağ motoruna 45 adet, sol motoruna ise 20 adet 20 mm lik uçak savar mermisi isabet etmesine rağmen, patlamış iniş takımlarıyla üssüne dönebilmiş ve sorunsuz bir iniş gerçekleştirmiştir.
USAF A-10A Thunderbolt II.
I. Körfez Savaşı'ndan sonra ABD Hava Kuvvetleri kuvvet yapısında standartlaşma istemekteydi. A-10 uçaklarının bir kısmının müttefik devletlere transferleri ve yerlerine yakın hava desteği için düzenlenmiş F-16 (A-16) uçaklarının hizmete girmesi planlandı. Türkiye'ye de NATO Güney Kanat Yardımı kapsamında 50 adet A-10 uçağının satışı teklif edildi. Türk tarafının yaptığı incelemeler sonunda bu uçakların yaş ve açık depolama sonucu kullanılabilir hale getirilebilmesinin zor ve pahalı olduğu ve standartların dışında (30 mm makinalı top, motorlar) parçalarının olması gerekçesiyle teklif kabul görmedi. Teklifin kabulü durumunda hizmet ömrünü yarılamış 2 filoluk bir kuvvet için ülkemizde büyük bir altyapı yatırımı yapılması gerekecekti. Ayrıca, uçakların Hava Kuvvetlerinde mi yoksa Kara Kuvvetlerinde mi görev yapacağı tartışması da yaşanmıştı. Esas itibariyle A-10 Thunderbolt II yeryüzü şekillerinin düz olduğu bir savaş ortamı için düşünülmüştü ve bu alanlarda başarılı oldu. Fakat ülkemizde çatışmalar yüzey şekillerinin oldukça engebeli, deniz seviyesinden oldukça yüksek olan Doğu Anadolu Bölgesinde gerçekleşmektedir. Dar ve yüksek vadiler, birliklerimize yakın hava desteği sağlayacak olan A-10'ların hareket kabiliyetini düşürür. Uçak iki vadi arasındaki hedefi vursa dahi bölgede daima Stinger, SA-7 gibi uçaksavar füze tehdidinin altındadır. Çatışma alanı yüksek olduğu için Thunderbolt'un taşıma kapasitesi ve performansı azalır. Ayrıca bu bölgede Batman veya Diyarbakır'dan havalanacak uçakların acil iniş yapabilecekleri başka bir pist de bulunmamaktadır. Bu durumlar için en ideal çözüm Taktik Taarruz Helikopterleridir. Helikopterler her yere iniş gerçekleştirebilir, her deliğe girip elverişsiz koşullarda bile ikmal yapabilir ve görev esneklikleri çok yüksektir.
Yakın Hava Desteği uçağının önemini iyi kavrayan ABD Hava Kuvvetlerini, A-10'ların yerine F-16'ları zırhlı hedeflere saldırı ve yakın hava desteği öncelik alınarak modernize edip "A-16" adıyla göreve katmayı planlıyordu. Fakat 1990'ların ikinci yarısında gövde altında 30 mm Gatling toplu F-16 uçaklarıyla yapılan denemelerde problemlerle karşılaşıldı. F-16'nın serbest uçuşlu bomba atışında isabet yüzdesi A-10'dan daha yüksekti fakat yakın hava desteği için yapması gereken düşük irtifa/düşük hızda manevraların uçağın kritik aksamında yüksek oranda yıpranma yaptığı belirlendi. Böylece bu plandan vazgeçildi ve A-10'un modernize edilmesi kararlaştırıldı. Modernizasyon sonucu bu uçakların 2020'ye kadar hizmette kalması planlandı. Modernize edilmeyen uçakların Güney Kore, Japonya, Suudi Arabistan gibi müttefik devletlere yardım kapsamında transferi düşünüldü fakat bu ülkeler saldırı helikopteri tedarikini tercih ettiler.
A-10'un tek kullanıcısı ABD'dir. ABD Hava Kuvvetleri (USAF) ve Ulusal Hava Muhafızları (ANG) birliklerine bağlı 150+ A-10A, 100+ OA-10A ve 95 A-10C (Ocak 2008 yılı tahmini verileri) aktif olarak görev yapmaktadır. Çeşitli modernizasyon programları ile bu uçakların en az 2020'li yıllara kadar hizmette tutulması planlanmaktadır.
Teknik özellikler [değiştir]
- Boyut Doneleri
- Uzunluk : 16.26 m (53.33 ft)
- Kanat Genişliği : 17.53 m (57.50 ft)
- Yükseklik : 4.47 m (14.67 ft)
- Kanat alanı: 47.02 m2 (506 ft2)
- Ağırlık Doneleri
- Boş Ağırlık : 9.183 kg (20.246 lb)
- Azami Kalkış Ağırlığı : 23.585 kg (52.000 lb)
- Yakıt Kapasitesi : Dahili : 4.885 kg (10.700 lb), Harici : 3 x 600 galon (2.270 lt) yakıt tankı
- Azami Faydalı Yük : 7.260 kg (16.000 lb)
- Güç Kaynağı
- Motor : 2 x General Electric TF-34-GE-100 turbofan
- Motor Gücü : 2 x 9.565 lbf (40.32 kN)
- Performans
- Azami Hız : 705 km/s (440 mph) (Deniz seviyesinde)
- Seyrüsefer Hızı : 555 km/s (345 mph) (Deniz seviyesinde)
- Servis Tavanı : 41.200 ft (12.550 m)
- Tırmanma Hızı : 6.000 ft (1.800 m) / dakika
- Menzil : Azami yakıt ile 3.950 km (2.130 nm), Tipik yükleme ile 2.000 km (1.080 nm)
- G Limiti : + 5.5
Silah donanımı [değiştir]
- Top
- 1 x 30 mm GAU-8/A Gatling (7 namlu, 1.350 mermi)
- Havadan Havaya Muharebe Füzeleri
- AIM-9L Sidewinder (Sadece OA-10 versiyonunda)
- Havadan Karaya Taaruz Füzeleri
- AGM-65B/D/G Maverick
- Bombalar
- GBU-10 Paveway II, GBU-12 Paveway II, GBU-16 Paveway II, GBU-24 Paveway III Lazer güdümlü bombalar
- Mk-20 Rockeye, BLU-1, BLU-27/B Rockeye II, BL-755, CBU-52/58/71/87/89/97 Demet bombaları
- Mk-82/83/84 Genel maksat bombaları
- Mk-77 Yangın bombası (Napalm)
- JDAM (A-10C)
- CBU-105 WCMD (A-10C)
- LAU-68 Hydra 70 mm (2.76 inç) ve 127 mm (5.0 inç) Roket podları
- Elektronik Muharebe Destek Donanımları
- ALQ-131 ECM podu
AV-8B Harrier II
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| AV-8B Harrier II | |
|---|---|
Bir AV-8B+ Harrier II Plus USS Nassau uçak gemisinde iken. | |
| Türü | VTOL Taarruz |
| Değişimleri | BAE Harrier II |
| Birim maliyeti | 1997 fiyatları ile 30-35 milyon US$ (AV-8B+)[1] |
| Başlıca kullanıcılar | Birleşik Devletler Deniz Piyadeleri İspanya Deniz Kuvvetleri İtalya Deniz Kuvvetleri |
| İlk uçuş | 9 Kasım 1978 (YAV-8B)[2] |
| Hizmete giriş | 12 Ocak 1985 (AV-8B)[3] Haziran 1993 (AV-8B+) |
| Üretici | McDonnell Douglas British Aerospace Boeing BAE Systems |
AV-8B Harrier II gerçek anlamda V/STOL uçaklarının içinden en çok tanınanıdır. Bir adet Rolls Royce Pegasus II motoruna sahiptir. Motor uçağın tam ortasındadır ve uçağın iki yanında görünen hava girişleri ortadaki Rolls Royce Pegasus II motorunu beslemektedir. İlk Harrier II uçuşu 1981 sonbaharında gerçekleştiğinde asıl Hawker P.1127’nin ilk uçuşundan beri 21 yıl geçmişti. P.1127, 1957 tasarımı bir Fransız motor konsepti üzerine yapılandırılmış ve geliştirilmişti. Proje finansmanı İngiliz Bristol Engine Co. ve ABD Hükümeti tarafından “Müşterek Silah Geliştirme Programı” (MWDP) dahilinde karşılanmıştı.
Motor yapılandırması belirlendikten ve geliştirme çalışmaları yoluna girdikten sonra Hawket Aircraft Ltd. mühendisleri dikkatlerini bu motoru kullanacak bir V/STOL uçağı yapımına çevirdiler. Hükümet ve askeriye desteği olmaksızın tek motorlu bir saldırı-keşif uçağı ürettiler. Motorun döner egzostlarından başka tepki kontrol sistemi V/STOL yeteneği için gerekli tek komplikasyon olmuştur. İlk P.1127 1960 yazında fabrikadan çıktı. Bu arada RAF’ın alakası arttığından İngiliz Hükümeti iki prototip sipariş etti. İlk uçuşu sonbaharda yapıldıktan sonra potensiyel NATO ülkelerinin ve diğer ulusların artan ilgileri karşısında geliştirmenin devamı için dört prototip daha ısmarlandı.
60’lı yılların ortalarında artan ilgi, Batı Almanya, İngiltere ve ABD’den oluşan bir trioya dönüştü. Dokuz adet sipariş RAF notasyonları ile teslim edildi. Temelde aynı kalınmakla birlikte birçok geliştirmeler yapıldı. ABD içinde de üçlü bir grup oluşmuştu (ABD Kara Kuvvetleri, ABD Hava Kuvvetleri, ABD Deniz Kuvvetleri).
İngiliz Kraliyet Hava Kuvvetleri’nde hizmete girmeden önce ABD Deniz Piyadeleri uçağa saldırı yeteneğinden dolayı ilgi duyup AV-8A rumuzu ile siparişi başlattılar. “Harrier”, RAF ve USMC’de 70’li yılların başlarında kullanıma girdi. Bunu ABD Deniz Piyadeleri için az sayıda, TAV-8A diye kodlandırılan iki kişilik eğitim tipi izledi.
AV-8A’ların iyileştirilmesi ve AV-8B’lerde sistem geliştirmeleri yapılması sonucu AV-8C modeli ortaya çıktı. İki deney uçağı yapıldı ve sınırlı sayıda değiştirme programa alındı.
Harrier için öngörülen iyileştirme programı; yeni motor, radar, FLIR (İleri bakan kızılötesi), hareketli harita ve gece görme ekipmanı içermektedir.
Başlıca kullanıcıları Birleşik Devletler Donanması, İspanyol Deniz Kuvvetleri ,İtalyan Deniz Kuvvetleri (sadece Giuseppe Garibaldi gemisinde bulunmakta) dir.
Konu başlıkları[gizle] |
Kullanıcısı olan ülkeler [değiştir]
- İtalya Deniz Kuvvetleri
- Gruppo Aerei Imbarcati "The Wolves"
- İspanya Deniz Kuvvetleri
- ABD Deniz Piyadeleri
- VMA-211
- VMA-214
- VMA-223
- VMA-231
- VMA-311
- VMA-513
- VMA-542
- VMAT-203
Teknik özellikleri [değiştir]
AV-8 Harrier II KC-10 Extender'dan yakıt ikmali yaparken.
Genel Özellikler [değiştir]
- Mürettebat: 1
- Uzunluk: 14.12 m
- Yükseklik: 3.55 m
- Kanat açıklığı: 9.25 m
- Kanat Alanı: 22.61 m²
- Boş ağırlığı: 6,745 kg
- Yüklü ağırlığı: 10,410 kg
- Azami Kalkış Ağırlığı:
- Geleneksel kalkma: 14,000 kg
- Dikey kalkma: 9,415 kg
- Motor: 1× Rolls-Royce F402-RR-408 (Mk 107) yönlendirilmiş jet itkili turbofan motor (96.75 kN)
Performans [değiştir]
MiG-29
Vikipedi, özgür ansiklopedi
| MiG-29 Fulcrum | |
|---|---|
| Türü | Avcı |
| Dönemi | Soğuk Savaş ve Sonrası |
| İlk uçuş | 6 Ekim 1977 |
| Üretim adeti | 1.600 + |
| Hizmete giriş | Ağustos 1983 |
| Hizmetten çıkış | Aktif Hizmette |
| Üretici | Mikoyan Gurevich |
MiG-29, Mikoyan Gurevich tarafından 1977 yılında üretilmiştir .Dördüncü jenerasyona ait, üstün manevra yetenekli bir kısa menzil hava muharebe ve savunma uçağıdır. Birçok ilklere imza atan MiG-29, ilk iki alternatifli hava alıklarına sahip uçaktır. Ham zeminli pistlerden kalkış yaparken yerden fırlayan yabancı cisimlerin motora zarar vermemesi için ön hava emişlerini kapatıp gövde üstünde, kokpitin iki yanındaki klapeleri açarak emiş yapar.MiG-29 aynı zamanda ilk turbofan motorlu hava muharebe uçağıdır. Tek kişilik ve çift motorlu bu uçağın NATO ve batıdaki karşılıkları F-15,F-16,F-18 dir. 28 ülkede kullanılmaktadır. Su-27’lerle birlikte Rus Hava Kuvvetleri’nin ana avcı gücünü oluşturmaktadır. En son modelleri olan MİG-29SMT ve iki kişilik MiG-29UBT’ler HUD, MFD, HOTAS gibi modern elektronik cihazlarla donatılmış, menzili 3500 km’ye çıkarılmış; kara saldırı görevlerini üstlenebilecek tarzda modernize edilmiştir. Havada bir sefer yakıt ikmali ile menzili 5500km’ye çıkmaktadır. Üstün manevra yeteneğine sahiptir. Dünyanın ilk kaska monteli nişanlama sistemine sahip uçağıdır. Motoru nükleer bir saldırıdan sonra da uçabilecek şekilde dizayn edilmiştir. 11G Manevra kabiliyetine sahiptir ki bu manevradan fazlasına MiG-29 izin vermediği için değil hiçbir pilot 11G'nin üzerine dayanamadığı için çıkılamamıştır, gerçekte MİG-29'un tam manevra sınırı bilinmemektedir. Ayrıca MİG-29'un "Cobra" veya burun kaldırma denen bir manevrası vardır ki özellikle itdalaşında ona ezici bir üstünlük verir. Pilot fırlatma koltuğu yere 200 metre mesafede dahi çalışmaktadır. Bu da pilot güvenliğini arttırıcı bir etkendir. Her biri kilotonluk olmak üzere 6 tane nükleer bomba taşıma kapasitesine sahiptir. NATO kod adı ”Fulcrum”dır.
Kullanıcılar [değiştir]
Cezayir
Azerbaycan
Bangladeş
Belarus
Bulgaristan
Küba
Eritre
Macaristan
Hindistan
İsrail
İran
Kazakistan
Kuzey Kore
Lübnan
Malezya
Myanmar
Özbekistan
Peru
Polonya
Rusya
Sırbistan
Slovakya
Sudan
Suriye
Türkmenistan
Ukrayna
YemenYemen
Almanya
1 Adet 30 mm top
AAM (Hava Hava) görevleri için:
AA- 8,AA-10, AA-11 füzelerini kullanmaktadır.
AGM (Hava Yer) görevleri için:
AS-12, AS-14 füzeleri vardır.
[değiştir] Teknik özellikleri
- Uzunluk: 17,3 metre
- Yükseklik: 4,7 metre
- Kanat açıklığı: 11,4 metre
- Ağırlığı:27215 kg
- Servis tabanı: 18400 metre
- Hız: 2,3 mach
- Motor:Turbofan Klimov RD-33
- Motorun İtiş Gücü: 81.4kN
dış bağlantı [değiştir]
Kaydol:
Yorumlar (Atom)